KATEGORİ 1 — KREMLER

2 ürün · Kozmetik (leave-on, cilde kalıcı temas)

---

KATEGORİDEKİ ÜRÜNLER

---

NEDEN İKİ FARKLI KORUMA MANTIĞI

Bu ikili bilinçli bir deneydir. Aynı hammadde ailesinden (mersin, ladin, defne, kekik) iki tamamen farklı koruma stratejisiyle ürün yapılıyor:

Toplanacak veri: Ev koşullarında hangi koruma mantığı daha pratik ve tekrarlanabilir? Bu soru, sonraki ürünlerin tasarımını yönlendirecek.

---

⭐ ÖNERİLEN SIRA: ÖNCE KREM-02

Yol haritası KREM-02'yi ilk üretilecek ürün olarak seçti. Gerekçe:

1. Aynı becerileri öğretir — sterilizasyon, hassas tartım, benmari, sıcaklık eşiği, etiketleme, patch test
2. Ama hata affeder — kıvam tutmazsa tekrar eritilir. KREM-01'de emülsiyon kesilirse batch gider
3. Tedarik blokajı yok — koruyucu ve emülsifiye balmumu beklemez
4. Aynı gün biter — ekibin elinde somut bir ürün olur

KREM-01'i ilk ürün olarak seçmek, en zor sınavı hazırlıksız girmek demek.

---

ORTAK BAĞIMLILIKLAR

💡 AU-01 ve AU-02 tek seferde her iki ürüne yetecek kadar yapılır. 250 ml'lik bir infüzyon batch'i, iki ürünün birkaç batch'ini besler — ve bekleme süresi aynı.

---

🔴 KATEGORİ GENELİ SIFIR TOLERANS

---

🔬 KATEGORİ LAB KUYRUĞU

---

GELECEK VARYANT FİKİRLERİ (henüz tasarlanmadı)

• KREM-03: Anhidröz yüz yağı — KREM-01'in koruyucu bulunamazsa alternatifi
• KREM-04: El kremi — daha ucuz formül, çok kullanımlık
• KREM-05: Dudak balmı — KREM-02'nin küçültülmüş, gıda-güvenli versiyonu (ağız teması → kekik yağı çıkarılır)

KATEGORİ 2 — DOĞAL PARFÜMLER

2 ürün · Kozmetik (leave-on, cilde kalıcı temas)

---

KATEGORİDEKİ ÜRÜNLER

---

KATEGORİNİN DENEYİ: TERS PİRAMİT

Bu iki ürün aynı altı hammaddeyi kullanır. Değişen tek şey oranlar.

Test edilen soru: Aynı bitkilerden, sadece nota dağılımını değiştirerek iki gerçekten farklı ürün karakteri çıkarılabilir mi — ve base ağırlıklı olan ölçülebilir biçimde daha mı kalıcı?

⭐ Bu, projenin en net ölçülebilir duyusal sorusu. Cevabı 12 saatlik kalıcılık testinde. İki ürün aynı gün, aynı kişilerde test edilmeli — yoksa veri karşılaştırılamaz.

---

🔴 KATEGORİ GENELİ SORUN: ALKOL–YAĞ UYUMSUZLUĞU

Faz 1–2 formülleri baz notada keçiboynuzu tentürü (alkol ekstresi) kullanıyor, taşıyıcı ise yağ/balmumu. Alkol ve yağ sınırlı karışır — bu, Faz 1–2'de hiç ele alınmamış.

Üç çözüm

🧪 Uyumluluk ön testi (5 dk): 1 g tentür + 5 g jojoba → 24 saat → berrak mı, bulanık mı? ⚠️ Seçenek B güvenlik notu: Açık kapta buharlaştırma damıtma değildir (buhar toplanmıyor, uçmasına izin veriliyor) → §1.1 kapsamına girmez. Ama oda sıcaklığında, açık havada, ateşten uzak yapılır. Alkol buharı yanıcıdır. Isıtma yok.

---

ORTAK BAĞIMLILIKLAR

⏰ Tentür bu projenin en uzun tek kuyruğu. Faz 0'ın 1. gününde başlatılmazsa her iki parfüm de gecikir. Emek 15 dakika, bekleme 6 hafta. ⭐ AU-01'in kalitesi PRF-02'nin kalitesidir (konsantrenin %35'i). Çoklu infüzyon (2–3 tekrar) burada özellikle değerli.

---

HAMMADDE TEDARİKİ — kategorinin asıl zorluğu

Bu ürünlerin formülü basit; zorluk esansiyel yağları bulmak.

Faz 0'da tedarik kontrolü yapılmalı. Mersin yaprağı esansiyel yağı bulunamazsa Faz C'de sürprizle karşılaşılır — ve o noktada tentür zaten 6 hafta beklemiş olur.

---

☀️ FOTOTOKSİSİTE — sadece PRF-01

Beklenmedik sonuç: Yaz profili olarak tasarlanan PRF-01, fototoksisite yüzünden yaz gündüzünde daha kısıtlı. PRF-02 güneşli KKTC gündüzü için daha uygun. → Bu, ürün konumlandırmasında düzeltilmesi gereken bir çelişki. FCF turunç yağı kullanmak çelişkiyi ortadan kaldırır — önerilen çözüm bu.

---

🔴 KATEGORİ GENELİ SIFIR TOLERANS

---

📛 TERMİNOLOJİ UYARISI

"Absolute" kelimesi kullanılmaz. Bizim yaptığımız yağ infüzyonu; absolute solvent ekstraksiyonu gerektirir ve ev ortamında yapılmaz.

Yanlış terim kullanmak, bilen bir kitleye karşı projenin güvenilirliğini bir kelimede harcar. ✅ Doğru: "ladin infüzyonu", "Cistus infüzyon yağı" ❌ Yanlış: "labdanum absolute", "Cistus absolute"

---

🔬 KATEGORİ LAB KUYRUĞU

---

GELECEK VARYANT FİKİRLERİ (henüz tasarlanmadı)

• PRF-03: Alkol bazlı sprey — klasik parfüm formatı (hazır etanol ile, damıtma yok)
• PRF-04: Kış profili — mersin/keçiboynuzu ağırlıklı, turunçsuz
• PRF-05: Oda/tekstil spreyi — cilt teması yok → esansiyel yağ kısıtları gevşer

KATEGORİ 3 — SÜPER BESİNLER

2 ürün · 🍽️ GIDA — yutulur, hata payı kozmetiğe göre daha düşük

---

KATEGORİDEKİ ÜRÜNLER

---

KATEGORİNİN DENEYİ: ISI VAR / ISI YOK

Test edilen soru: Aynı hammadde ailesinden, ısı kullanarak ve kullanmadan iki ürün — hangisi ev koşullarında daha güvenilir biçimde tekrarlanabilir?

🔑 Kritik fark: SB-02'nin ölçülebilir bir hedefi var, SB-01'in yok. Bu, sadece pratik bir ayrıntı değil — bir ürünün "çalıştığını" iddia edebilmenin ön koşulu. SB-02'de pH ölçüp gösterebilirsin; SB-01'de sadece "kurumuş görünüyor" diyebilirsin.

---

⏰ ZAMANLAMA — iki uç

🌿 SB-02, 8 ürün içinde ara ürün beklemeyen ve hammaddesi şu an sezonda olan tek üründür. Faz 0'da kurulur — 30 dakika emek, 2–4 hafta bekleme, Eylül başında hazır. 🔴 SB-01 mersin meyvesine kilitli. (Ön prototip seçeneği için bkz. SB-01 künyesi.)

---

🔴 KATEGORİ GENELİ — GIDA GÜVENLİĞİ

Bu ürünler yutulur. Kozmetikten farklı olarak:

⚠️ Çapraz bulaşma bu kategoride tek yönlü bir risk değil. Esansiyel yağ kalıntısı taşıyan bir blender SB-01'i kullanılamaz hale getirir; alerjen taşıyan bir öğütücü de başka birini riske atar.

---

🔬 KATEGORİ LAB KUYRUĞU

🔴 Bu kategori, laboratuvara en çok muhtaç olan kategori. Her iki ürünün de temel iddiası ("ısı korur/korumaz") ve en çok merak edilen bilgisi (besin değeri) ev ortamında ölçülemez.

---

📛 KATEGORİ ADI SORUNU

"Süper Besin" adı, veriyle desteklenmeyen bir iddiada bulunuyor.

Bu terim pazarlama dilinde besinsel üstünlük ima eder. Elimizde hiçbir besinsel veri yok — ne kalori, ne makro, ne mikro besin, ne antioksidan ölçümü.

Bu, MAKİ'nin "veri yoksa veri yok denir" ilkesiyle doğrudan çelişiyor. Ve çelişki kategori adında olduğu için her ürüne, her sunuma, her etikete taşınıyor.

→ Ayrıntı ve önerilen alternatifler: Raporlar/MARKA_INCELEMESI.md

Şimdilik güvenli çerçeve: Ne olduğunu anlat (bileşen, yöntem, süre), ne yaptığını anlatma.

---

GELECEK VARYANT FİKİRLERİ (henüz tasarlanmadı)

• SB-03: Keçiboynuzu pekmezi — tek başına ürün olarak (AU-06 zaten yapılıyor)
• SB-04: Kekik–keçiboynuzu bitki çayı — en basit format, kurutma dışında işlem yok
• SB-05: Mersin meyvesi reçeli/marmelat — Ekim hasadının ikinci kullanımı

KATEGORİ 4 — LİKÖRLER

2 ürün · 🍽️ İÇECEK — biri alkollü, biri alkolsüz

---

KATEGORİDEKİ ÜRÜNLER

---

🔴 KATEGORİ GENELİ SIFIR TOLERANS: DAMITMA YOK

EVDE DAMITMA YAPILMAZ. HİÇBİR ÜRÜN İÇİN, HİÇBİR KOŞULDA.

LKR-01 maserasyon yöntemiyle yapılır: hazır, bandrollü ticari içkinin içine bitki daldırıp beklemek. Sardinya'nın Mirto geleneğiyle aynı mantık. Kısayol değil, doğru yöntem.

⚠️ Uyarı işareti: Bir kaynak/tarif/kişi bu üründe "kaynatın", "buharlaştırın", "damıtın", "daha güçlü alkol elde edin" derse — durun. Bu adımlar tarifimizde yok ve eklenmez.

⚠️ Bir istisna, karıştırılmasın

Parfüm tentürünün açık kapta buharlaştırılması (PRF Seçenek B) damıtma değildir — buhar toplanmaz, uçmasına izin verilir. Ayrıca o ürün topikaldir, içilmez. Yine de: oda sıcaklığında, açık havada, ateşten uzak. Bu kategoride hiçbir buharlaştırma adımı yoktur.

---

KATEGORİNİN DENEYİ: ALKOL vs ASİT

Aynı hammadde (mersin meyvesi + keçiboynuzu), iki farklı koruma mantığı.

Test edilen soru: Aynı meyveden alkolle ve asitle korunan iki içecek — hangisi ev koşullarında daha pratik ve tekrarlanabilir?

✅ Bu kategorinin güçlü yanı: her iki ürünün de ölçülebilir bir hedefi var. Süper Besin kategorisinin aksine (su aktivitesi ölçülemez), burada "çalıştı" iddiası bir sayıyla desteklenebilir.

---

🔴 ORTAK KISIT: MERSİN MEYVESİ

Her iki ürün de olgun mersin meyvesine bağlı. Mersin meyvesi Akdeniz'de Kasım'da tam olgunluğa ulaşır (Ekim–Şubat aralığı).

Bugün 13 Ağustos → taze mersin meyvesi YOK.

💡 LKR-01 için satın alma daha savunulabilir. Kuru mersin Mirto geleneğinde yaygın; ayrıca 6–10 haftalık bekleme düşünülürse Ağustos'ta başlamak ürünü Ekim sonunda hazır eder — kendi hasadımızla başlarsak Ocak'ı bulur. 💡 LKR-02 için teknik prototip değerli. Ağustos'ta bol olan bir meyveyle (üzüm, incir, nar) shrub yapmak, pH ölçümünü ve soğuk/sıcak yöntem farkını şimdi öğretir.

---

🔬 ÖLÇÜM EKİPMANI — bu kategorinin ön koşulu

Bu iki alet olmadan kategori tamamlanamaz. İkisi de "nice to have" değil, ürünün tanımının parçası. Faz 0'da tedarik edilir.

---

KATEGORİ GENELİ KURALLAR

⚠️ Aynı rafta duran iki şişeden birinin alkollü, diğerinin alkolsüz olması gerçek bir karışıklık riski. Etiketler bu farkı uzaktan okunacak şekilde göstermeli.

---

🔬 KATEGORİ LAB KUYRUĞU

✅ Bandrollü ticari alkol kullanıldıysa metanol tayini gerekmez — o alkol denetimden geçmiştir. Kuralın katılığının bir başka gerekçesi: doğru başlarsan sonradan test etmene gerek kalmaz.

---

📛 TERMİNOLOJİ UYARILARI

---

GELECEK VARYANT FİKİRLERİ (henüz tasarlanmadı)

• LKR-03: Keçiboynuzu likörü — mersinsiz, yıl boyu üretilebilir (mevsim kısıtını aşar)
• LKR-04: Kekik–biberiye şurubu — alkolsüz, mersinsiz, Ağustos'ta yapılabilir
• LKR-05: Vermut tarzı aromatize şarap — hazır şarap bazlı (damıtma yok)

💡 LKR-04 dikkate değer: Mevcut iki ürün de mersine kilitli olduğu için kategori Ekim'e kadar boş. Kekik ve biberiye şu an sezonda — mersinsiz bir şurup, kategoriyi Ağustos'ta canlandırabilir ve shrub tekniğini gerçek MAKİ hammaddesiyle öğretir.

SABUNLAR — kategori notu

Sürüm: 14 Ağustos 2026 · 2 ürün · Koruma yöntemi: saponifikasyon (yüksek pH) Durum: 🔴 Hiçbiri üretilmedi · formüller literatür temelli, test edilmedi

---

Neden bu kategori var

Seride altı koruma yöntemi zaten karşılaştırılıyordu: koruyucu (KREM-01), susuzluk (KREM-02), yağ bazı (parfümler), dehidrasyon (SB-01), asit (SB-02 · LKR-02), alkol (LKR-01).

Sabun yedinci ve tamamen farklı bir yöntem ekliyor: kimyasal dönüşüm. Yağ, güçlü bir baz ile tepkimeye girer ve artık yağ değildir — sabun ve gliserindir. Ürünü koruyan şey bir katkı değil, ürünün kendi yüksek pH'ı (9–10). Bu pH'ta bakteri üremez; sabun bu yüzden raf ömrü açısından serinin en dayanıklı ürünüdür.

Kategoriye özgü ikinci sebep: ikisi de bu adada bol bulunan ve şu ana kadar kullanılmamış iki hammaddeyi devreye sokuyor — defne (zaten seride var ama sadece aromatik olarak) ve okaliptüs (seride hiç yoktu).

---

İki ürün, iki farklı yağ mantığı

Neden ikisi de zeytinyağı ağırlıklı: zeytinyağı sabunu en affedici olanıdır — yağ oranı yüksek, sertleşmesi yavaş, cildi kurutması az. Ada zaten zeytinyağı üretiyor. İlk kez sabun yapan bir ekip için doğru başlangıç budur.

---

🔴 BU KATEGORİ SERİNİN EN TEHLİKELİSİDİR

Diğer yedi üründe en kötü ihtimal ürünü çöpe atmaktı. Burada öyle değil.

Sodyum hidroksit (NaOH / kostik soda) ile çalışılır. Bu madde:

• Cilde temas ederse kimyasal yanık yapar
• Göze sıçrarsa kalıcı görme kaybına yol açabilir
• Suyla karışınca kendiliğinden ısınır (~90 °C'ye kadar) ve buhar çıkarır
• Bu buhar solunursa boğaz ve akciğeri tahriş eder

Buna rağmen ev ölçeğinde güvenle yapılabilir — çünkü riskler biliniyor ve önlemleri standart. Kural şu: önlem alınmadan başlanmaz.

📄 Tam protokol: her ürünün 03_GUVENLIK_TEST.md dosyası 📄 Serinin genel çerçevesi: 02_GUVENLIK_CERCEVESI.md

---

Kategoriye özgü sıfır tolerans kuralları

Bunlar serinin altı kuralına ektir, onların yerine geçmez.

---

Ne iddia edilmez

Serinin genel kuralı burada da aynen geçerli — ve sabunda kaymak daha kolay, çünkü "doğal sabun" pazarı iddia doludur.

❌ Antibakteriyel · ❌ Cilt hastalığına iyi gelir · ❌ Egzama/sedef tedavi eder ❌ Saç dökülmesini önler · ❌ Anti-aging · ❌ Detoks · ❌ "Kimyasal içermez"

⚠️ "Kimyasal içermez" özellikle yanlıştır. Sabun, bir yağın güçlü bir bazla tepkimeye sokulmasıyla elde edilen kimyasal bir üründür. Doğru cümle: "Sentetik deterjan içermez — geleneksel yöntemle, yağ ve kostik sodadan yapılmıştır."

✅ Söylenebilir: "Soğuk proses, zeytinyağı bazlı." · "Süperfat %6 — formülde sabunlaşmayan yağ bırakıldı." · "Altı hafta kürlendi." · "Ölçülen pH: __"