PRF-01 — Kıbrıs Makisi Roll-on

⏰ NEDEN FAZ C — 6 HAFTALIK KUYRUK

Bu ürün keçiboynuzu tentürüne (AU-05) bağlı ve tentür 4–6 hafta sürüyor.

Tentür Faz 0'ın 1. gününde başlatılmazsa bu ürün o kadar gecikir. Emek 15 dakika, bekleme 6 hafta. Projenin en uzun tek kuyruğu bu.

🔴 TESPİT EDİLEN FORMÜL SORUNU: ALKOL–YAĞ UYUMSUZLUĞU

Faz 1–2 formülü baz notada keçiboynuzu tentürü (alkol ekstresi) kullanıyor ve bunu jojoba yağıyla dilüe ediyor.

Sorun: Alkol ve sabit yağ birbiriyle sınırlı karışır. Konsantrenin %10'u tentürse ve konsantre nihai ürünün %15'iyse, şişede yaklaşık %1.5 alkol olur. Bu düzeyde muhtemelen dağılır — ama bulanıklık, faz ayrımı veya şişe dibinde birikme riski gerçek ve Faz 1–2'de hiç ele alınmamış.

Üç çözüm yolu

⚠️ Yol B güvenlik notu: Bu damıtma değildir — buharı toplamıyorsun, uçmasına izin veriyorsun. Güvenlik Çerçevesi §1.1 kapsamına girmez. Ancak: oda sıcaklığında, açık havada, ateşten/ocaktan/kıvılcımdan uzak yapılır. Alkol buharı yanıcıdır. Isıtma yok. Ayrıca bu ürün topikaldir, içilmez.

📌 Öneri: A ve B'yi birlikte yap, karşılaştır

İkisi de küçük miktarda hazırlanıp aynı formülde denenirse, bu projenin karşılaştırmalı veri toplama mantığına uyar ve baz notanın gerçekte neye ihtiyacı olduğunu veriyle gösterir. Tentür (AU-05) her hâlükârda 1. gün başlatılır — Yol B için gerekli, Yol A seçilse bile PRF-02'de veya sonraki denemelerde kullanılır.

🔗 BAĞIMLILIKLAR

Satın alınacak esansiyel yağlar

⚠️ Bu ürünün asıl zorluğu formül değil, hammadde. 5 farklı esansiyel yağ gerekiyor ve mersin yaprağı yağı KKTC'de kolay bulunmayabilir. Faz 0'da tedarik kontrolü yapılmalı — yoksa Faz C'de sürprizle karşılaşılır.

NOTA PİRAMİDİ

PRF-02 ile farkı: Bu ürün top ağırlıklı (%40) — taze, günlük, taşınabilir. PRF-02 base ağırlıklı (%50) — yoğun, kalıcı, "imza koku". Aynı hammaddeler, ters piramit.

ÜRÜN YOL HARİTASI

Aşama 1 — Baz nota kararı ⬜

• <input /> AU-05 tentür hazır (Faz 0'dan)
• <input /> Yol A (yağ infüzyonu) ve/veya Yol B (koyulaştırılmış tentür) hazırlandı
• <input /> Yağ uyumluluğu test edildi: küçük miktarda jojobayla karıştır, 24 saat bekle, bulanıklık/ayrışma var mı?

Aşama 2 — İlk batch ⬜

• <input /> Esansiyel yağlar tedarik edildi
• <input /> Konsantre karıştırıldı → 48 saat olgunlaştırma (atlanmaz)
• <input /> 30 ml roll-on dolduruldu
• <input /> Patch test 48 saat — en az 3 kişi
• <input /> Kalıcılık testi: 0/1/3/6/12. saat koku notu, 3 bağımsız kişi

Aşama 3 — Denge ayarı ⬜

• <input /> Kalıcılık yetersizse baz nota oranı artırıldı
• <input /> Top nota çok baskınsa azaltıldı
• <input /> İkinci batch, karşılaştırma

AÇIK SORULAR

Dosyalar: 01_FORMUL.md · 02_URETIM.md · 03_GUVENLIK_TEST.md · 04_KULLANIM_ETIKET.md · 05_BATCH_DEFTERI.md

PRF-01 — FORMÜL

Batch: 30 ml roll-on · Durum: v1.1 · Test edilmedi

İKİ AŞAMALI FORMÜL

Parfüm iki adımda kurulur: önce aromatik konsantre, sonra dilüsyon.

AŞAMA 1 — Aromatik konsantre (10 g referans batch)

💡 10 g konsantre, 30 ml'lik ~2 şişeye yeter. Fazlası koyu cam şişede saklanır ve zamanla olgunlaşarak iyileşir — parfümde bekleme genellikle lehinedir.

AŞAMA 2 — Dilüsyon (30 ml şişe)

Konsantrasyon aralığı: %15 muhafazakâr başlangıç. %20'ye kadar çıkılabilir — ama önce patch test, sonra artır. Asla tersi.

⚠️ BAZ NOTA — ÜÇ SEÇENEK

Keçiboynuzu tentürü alkol bazlı, taşıyıcı ise yağ. Bu uyumsuzluğun üç çözümü var (gerekçe: 00_KUNYE.md):

🧪 Uyumluluk ön testi (5 dakika, ilk batch'ten önce yapılmalı): Küçük bir şişede 1 g tentür + 5 g jojoba karıştır, 24 saat bekle.

• Berrak kaldıysa → Seçenek C çalışıyor, sorun yok
• Bulanıklaştı / ayrıştı / dipte birikti → Seçenek A veya B'ye geç

Bu test 30 ml'lik bir batch'i kurtarır. Atlanmamalı.

🔴 GÜVENLİK KRİTİK: FOTOTOKSİSİTE

Top notanın %30'u turunç kabuğu yağı (acı portakal %20 + limon %10). Soğuk sıkım turunç kabuğu yağları fototoksiktir — ciltte güneş ışığıyla tepkimeye girip yanık benzeri lekelere yol açabilir.

Öneri: FCF kullan. Bu bir yaz parfümü — kullanıcının güneşe çıkmaması gerçekçi değil. Koku ödünü, risk ödününden ucuz.

İKAME EDİLEBİLİR KALEMLER

VARYANT PLANI

FORMÜL DEĞİŞİKLİK GEÇMİŞİ

OLGUNLAŞTIRMA — atlanmaz

Konsantre karıştırıldıktan sonra 48 saat karanlık, kapalı şişede bekletilir.

Neden: Notalar birbirine "oturur"; keskin köşeler yumuşar. Olgunlaşmadan yapılan değerlendirme yanıltıcıdır — 48 saat sonra tamamen farklı kokabilir.

💡 Daha uzunu daha iyi: 1–2 hafta beklemiş konsantre genellikle belirgin daha bütünlüklü. Zaman varsa dilüsyondan önce bekletin.

PRF-01 — ÜRETİM

Aktif süre: ~1 saat · Olgunlaştırma: 48 saat · Kişi: 1–2

EKİPMAN

⚠️ "1 damla ≈ 0.05 ml" kabaca geçerlidir ama yağın viskozitesine göre belirgin değişir. Reçineli/koyu yağlarda (ladin infüzyonu) damla çok daha büyük olur. Tartarak ölç — parfümde oran hatası doğrudan koku hatasıdır.

ÖN HAZIRLIK

ÜRETİM ŞEMASI

[0] 🧪 UYUMLULUK ÖN TESTİ (ilk batch'ten önce, bir kez)
    1 g tentür + 5 g jojoba → 24 saat bekle
    Berrak mı? → Seçenek C ok · Bulanık/ayrışmış mı? → Seçenek A veya B
              ↓
[1] TEMİZ VE KURU ŞİŞELER hazırla
    ⚠️ Su kalıntısı parfümü bulandırır — sterilize edilenler tam kurumuş olmalı
              ↓
[2] KONSANTRE — nota gruplarını AYRI AYRI karıştır
    ┌── TOP grubu:   Acı portakal 2.0 g · Limon 1.0 g · Biberiye 1.0 g
    ├── HEART grubu: Mersin 2.0 g · Defne 1.5 g
    └── BASE grubu:  Ladin inf. 1.5 g · Keçiboynuzu 1.0 g
    💡 Ayrı karıştırmak, bir grup yanlış giderse tümünü kurtarır
              ↓
[3] ÜÇ GRUBU BİRLEŞTİR → tek koyu cam şişede
    Sıra: BASE → HEART → TOP (ağırdan hafife)
    Hafifçe çevir, ÇALKALAMA
              ↓
[4] ⏳ 48 SAAT OLGUNLAŞTIRMA — karanlık dolap, kapalı şişe
    ⚠️ ATLANMAZ. Bu aşamadan önceki koku, nihai kokuyu temsil etmez
              ↓
[5] DEĞERLENDİR — kokla, notlarını yaz
    Beğenmedin mi? Şimdi düzelt (konsantre hâlâ saf, ayarlanabilir)
              ↓
[6] DİLÜSYON — 30 ml roll-on şişeye:
    Konsantre 4.5 g (%15) + jojoba ile 30 g'a tamamla
              ↓
[7] Roll-on başlığını tak, hafifçe çevir
              ↓
[8] ETİKET → PATCH TEST (48 saat) → KALICILIK TESTİ

⚠️ KRİTİK ADIMLAR

Adım 0 — Uyumluluk ön testi

5 dakikalık bu test, 30 ml'lik bir batch'i kurtarır. Tentür jojobayla karışmıyorsa üründe bulanıklık ve dipte birikme olur — ve bunu ancak dolumdan sonra fark edersin.

Adım 2 — Grupları ayrı karıştır

Hepsini tek şişede birleştirirsen bir hata tüm batch'i götürür. Ayrı gruplarda hata izole kalır.

Adım 4 — 48 saat olgunlaştırma

Bu aşamayı atlayıp değerlendirme yapmak, en sık yapılan parfüm hatası. Yeni karıştırılmış bir konsantre keskin, dağınık ve genellikle kötü kokar. 48 saat sonra tanınmayacak kadar değişir.

Adım 3 — Ekleme sırası

Base → Heart → Top. Ağır/viskoz olan altta olursa hafifler üstüne daha kolay dağılır.

SORUN GİDERME

👃 KOKLAMA PROTOKOLÜ

Parfüm değerlendirmesi güvenilmez bir iştir; disiplin gerektirir.

1. Şişeden koklama — kâğıt şerite (blotter) damlat, cilde değil
2. Burun yorulur — 3 koklamada bir ara ver, kahve çekirdeği veya kendi kolunun kokusu
3. Zaman içinde değerlendir — 0 dk, 15 dk, 1 saat, 3 saat, 6 saat (notalar sırayla açılır)
4. Sabah değerlendir — akşam yorgun burun yanıltır
5. Yalnız değerlendirme — birinin "güzel" demesi diğerini etkiler; bağımsız yaz, sonra karşılaştır

GRUP ÇALIŞMASI

⚠️ Bu ürün gıda ürünleriyle aynı ortamda yapılmaz (§6.2). Esansiyel yağ kokusu ve kalıntısı gıdaya geçer.

PRF-01 — GÜVENLİK VE TEST

Önce oku: 02_GUVENLIK_CERCEVESI.md

BU ÜRÜNE ÖZEL RİSKLER

🔴 EN KRİTİK: FOTOTOKSİSİTE

Bu ürün %30 turunç kabuğu yağı içeriyor (acı portakal %20 + limon %10, konsantre içinde).

Mekanizma: Soğuk sıkım turunç kabuğu yağlarındaki furanokumarinler (özellikle bergapten) UV ışığıyla tepkimeye girip ciltte yanık benzeri lekelere ve kalıcı pigmentasyona yol açabilir. Etki uygulamadan saatler sonra ve güneşe çıkınca ortaya çıkar — anında fark edilmez.

İki yol

Öneri: FCF. Bu bir yaz parfümü ve KKTC'de. "Güneşe çıkmayın" uyarısının gerçekçi biçimde uygulanacağını varsaymak, tasarım hatasını kullanıcıya yıkmaktır.

KONSANTRASYON GÜVENLİĞİ

⚠️ Genel esansiyel yağ toplamı için kesin bir tek üst sınır yoktur — bileşen bazında değişir ve IFRA gibi kaynaklarla teyit gerekir. Buradaki %15, muhafazakâr bir başlangıç noktasıdır, doğrulanmış bir güvenlik eşiği değil.

TEST PROTOKOLÜ

T0 — Uyumluluk ön testi (ilk batch'ten önce)

1 g tentür + 5 g jojoba → 24 saat. Berrak mı, bulanık mı? Sonucu kaydet.

T1 — Patch test (48 saat, zorunlu)

1. Dilüe edilmiş üründen (konsantreden değil!) iç bileğe küçük miktar
2. 24–48 saat bekle, yıkama
3. Reaksiyon yoksa → devam · varsa → konsantreyi %10'a düşür, tekrar

En az 3 kişi.

T2 — 🔴 Fototoksisite testi (soğuk sıkım yağ kullanıldıysa zorunlu)

1. İç kola küçük miktar uygula
2. Aynı bölgeyi kapalı tut, kontrol bölgesi olarak ikinci bir noktaya uygula
3. İkinci noktayı 15–20 dk hafif güneşe maruz bırak
4. 24 ve 48 saat sonra iki bölgeyi karşılaştır
5. Güneş gören bölgede kızarıklık/koyulaşma varsa → 🛑 FCF yağa geç

Bu test yalnızca soğuk sıkım turunç yağı kullanıldıysa gerekir. FCF kullanıldıysa atlanabilir.

T3 — 👃 Kalıcılık testi (12 saat)

Koku yoğunluğu skalası: 5 = güçlü · 4 = belirgin · 3 = orta · 2 = zayıf · 1 = zorlukla · 0 = yok

Bu tablo, keçiboynuzu tentürünün fiksatif olarak işe yarayıp yaramadığını gösteren tek veri. 6. saatte hâlâ koku varsa baz nota çalışıyor demektir.

T4 — Stabilite (8 hafta)

🔬 LABORATUVAR GEREKTİRENLER

KULLANIM SINIRLARI

• 🚫 Konsantre asla doğrudan cilde sürülmez — sadece dilüe edilmiş ürün
• 🚫 Göz çevresi, mukoza, açık yara
• 🚫 2 yaş altı çocukta kullanılmaz
• 🚫 Gebelik/emzirme — hekime danışılmadan kullanılmaz
• ⚠️ Patch test yapılmadan kullanılmaz
• ⚠️ Soğuk sıkım turunç yağı kullanıldıysa: uygulama sonrası 12 saat doğrudan güneş yok
• ⚠️ Prototip — ekip dışına verilirse doğrulanmamış olduğu yazılı iletilir

ATMA KRİTERLERİ

PRF-01 — KULLANIM VE ETİKET

ÜRÜN TANIMI

Kıbrıs Makisi Roll-on — yağ bazlı, taşınabilir doğal parfüm. Turunçsu-yeşil açılış, baharatlı gövde, amber-reçineli iz. Top-note ağırlıklı yaz profili.

Karakter: Hafif, günlük, yakın mesafeli. Alkol bazlı parfümlerin aksine "patlamaz" — cilde yakın kalır, yavaş açılır.

KULLANIM

⚠️ Bileği ovuşturmak parfümün en yaygın kullanım hatası. Sürtünme ısısı üst notaları hızla uçurur ve koku piramidini bozar. Sür, bekle.

Yeniden uygulama: Yağ bazlı parfümler alkol bazlılara göre daha kısa kalır. Gün içinde 1–2 tekrar normal.

SAKLAMA

💡 Parfüm konsantresi zamanla iyileşir — aylarca beklemiş konsantre genellikle daha bütünlüklü kokar. Fazla konsantre saklamaya değer.

ETİKET METNİ

┌────────────────────────────────────────┐
│              M A K İ                   │
│      Kıbrıs Makisi · Roll-on           │
│         Doğal Parfüm · 30 ml           │
│                                        │
│  Batch No: PRF01-___                   │
│  Üretim tarihi: __/__/____             │
│  Üreten: ____________                  │
│  Konsantrasyon: %____                  │
│                                        │
│  NOTALAR                               │
│  Üst:  Acı portakal · Limon · Biberiye │
│  Orta: Mersin · Defne                  │
│  Alt:  Ladin (Cistus) · Keçiboynuzu    │
│                                        │
│  Taşıyıcı: Jojoba yağı                 │
│                                        │
│  ⚠️ AR-GE PROTOTİPİ — SATIŞ İÇİN DEĞİL │
│  ⚠️ Patch test yapmadan kullanmayın    │
│  ⚠️ Göze temas ettirmeyin              │
│  ⚠️ 2 yaş altında kullanılmaz          │
│  ⚠️ [SOĞUK SIKIM KULLANILDIYSA:]       │
│     Uygulama sonrası 12 saat           │
│     doğrudan güneşe çıkmayın           │
│                                        │
│  Serin ve karanlıkta saklayın.         │
└────────────────────────────────────────┘

Etiket notları:

• Fototoksisite satırı koşulludur: FCF/distile turunç yağı kullanıldıysa çıkarılır, soğuk sıkım kullanıldıysa çıkarılamaz
• Konsantrasyon (%15 / %20) yazılır — sonraki batch'lerle karşılaştırma için
• Nota piramidi hem bilgi hem hikâye — parfümde ambalajın işlevsel parçası
• "AR-GE PROTOTİPİ" kaldırılmaz

Konsantre şişesi etiketi (ayrı)

⚠️ SAF AROMATİK KONSANTRE — CİLDE SÜRÜLMEZ
Batch: PRF01-KONS-___  ·  Tarih: __/__/____
Dilüsyon: %15–20 · Taşıyıcı: jojoba

⚠️ ÜRÜN EKİP DIŞINA ÇIKARSA

1. Test edilmemiş olduğu yazılı iletilir
2. Patch test talimatı verilir
3. Fototoksisite uyarısı sözlü olarak da tekrarlanır (etiket okunmayabilir)
4. Kimin aldığı kayıt defterine yazılır
5. Para karşılığı verilmez

HİKÂYE (ambalaj/sunum için taslak)

Chypre — parfümerinin en eski koku ailesi — adını Kıbrıs'tan alır. Antik dünyada adanın ladin reçinesi, meşe yosunu ve turunçları bir araya gelirdi. Bu roll-on o formülün peşinde değil; aynı topraktan, aynı bitkilerden, bugün yapılabilecek olanın peşinde.

Kullanılamayacak ifadeler:

• "Antik Chypre formülü" → tarihsel iddia, doğrulanmadı
• "Kleopatra'nın parfümü" vb. → uydurma
• "%100 doğal" · "Kimyasal içermez" → yanlış ve gereksiz
• Herhangi bir aromaterapi/sağlık iddiası (§7)

Chypre bağlantısı dikkatle kullanılmalı. Cistus creticus'un tarihsel Chypre parfümlerindeki rolü ve adanın adının koku ailesine verilmiş olması gerçek. Ama bu ürünün antik bir formülün rekonstrüksiyonu olduğu doğru değil. Hikâye "aynı topraktan ilham" düzeyinde kalmalı — "aynı formül" düzeyine çıkarsa yalan olur.

PRF-01 — BATCH KAYIT DEFTERİ

Batch no formatı: PRF01-001 (ürün) · PRF01-KONS-001 (konsantre)

ÖZET TABLO

🧪 UYUMLULUK ÖN TESTİ (bir kez, ilk batch'ten önce)

Seçilen baz nota yolu: ☐ A (yağ infüzyonu) ☐ B (koyulaştırılmış tentür) ☐ C (ham tentür) Gerekçe: ______________________________

KONSANTRE KAYDI

═══ PRF01-KONS-___ ═══

Tarih: ____ / ____ / ______ Ekip: ______

AU-01 kurutulmuş bitkiyle mi? ☐ Evet ☐ Hayır → hayırsa durdur (§2)

Olgunlaştırma

48 saat sonrası karar: ☐ Uygun, dilüsyona geç ☐ Ayar gerekli → ne değişti: ____________

ÜRÜN KAYDI

═══ PRF01-___ ═══

Tarih: ____ / ____ / ______ Konsantre batch: PRF01-KONS-___

Dolum sonrası gözlem:

• Berraklık: ☐ Berrak ☐ Hafif bulanık ☐ Belirgin bulanık ☐ Ayrışmış
• Renk: ______________
• İlk koku izlenimi: ______________

👃 KALICILIK TESTİ — PRF01-___

Üç kişi bağımsız doldurur, sonra karşılaştırılır. Yoğunluk: 5 = güçlü · 4 = belirgin · 3 = orta · 2 = zayıf · 1 = zorlukla · 0 = yok

Yorum — baz nota (fiksatif) çalışıyor mu? (6. saatte ≥2 ise evet)

🧪 PATCH TEST — PRF01-___

☀️ FOTOTOKSİSİTE TESTİ (sadece soğuk sıkım turunç yağı kullanıldıysa)

📋 STABİLİTE — PRF01-___

✅ BATCH SONUÇ — PRF01-___

Karar: ☐ Başarılı ☐ Kısmen — revize ☐ Başarısız

Bir sonraki batch'te değişecek TEK şey: ______________________________

Neden: ______________________________

📊 KARŞILAŞTIRMA TAKİBİ